Almaniyada peşə təhsili (Ausbildung) sistemi dünyanın ən nüfuzlu dual təhsil modellərindən biridir.Son illərdə bu sistemlə Almaniyaya gələn xarici gənclərin sayı sürətlə artır. 2024-cü ildə Almaniyada yeni peşə təhsili müqavilələri imzalayanların təxminən 15%-ni əcnəbilər təşkil edib (2014-də bu rəqəm cəmi 7% idi)[1]. Bu artım göstərir ki, xarici gənclər Almaniyanın peşə təhsili imkanlarına böyük maraq göstərirlər. Bəs əcnəbi namizədlər Almaniyada peşə təhsili üçün ən çox hansı ixtisas sahələrini seçirlər? Aşağıda xaricdən gələnlərin ən populyar seçim etdiyi 5 peşə sahəsi qeyd olunub.
Xarici gənclərin Almaniyada ən çox üstünlük verdiyi sahələrin başında səhiyyə gəlir. 2024-cü ildə Almaniyada təxminən 50.000 əcnəbi gənc məhz səhiyyə istiqamətində (xəstəxanalarda tibb bacısı, yaşlılara baxıcı və s.) peşə təhsili alıb ki, bu da bütün xarici Auszubildende-lərin (~20%) payıdır[2]. Bu sahəyə marağın yüksək olmasının səbəbi Almaniyada tibb və qayğı kadrlarına böyük ehtiyacın olması və bu ixtisasların gələcəkdə stabil iş imkanı təmin etməsidir.
Almaniya avtomobil sənayesiylə məşhur olduğundan, xarici gənclər arasında avtomobil sahəsində peşə təhsili də çox populyardır. Məsələn, avtomobil mexaniki (Kraftfahrzeugmechatroniker) kimi ixtisaslara xaricilər geniş axın edir. 2024-cü ildə təxminən 33 min əcnəbi gənc bu sahədə Ausbildung-a başlayıb[3]. Almaniyanın avto-sənayesində ixtisaslı kadrlara tələbat yüksəkdir, buna görə də xaricilər üçün həm təcrübə dövründə, həm də sonrasında iş imkanları boldur.
Xarici gənclərin çox seçdiyi sahələrdən biri də ümumilikdə istehsal/emal sənayesidir. Buraya metallurgiya, maşınqayırma, kimya və qida emalı kimi sahələr daxildir. Rəqəmlərə görə, 2024-cü ildə Almaniyada emal sənayesi üzrə peşə təhsili alan xarici gənclərin sayı 24.700 civarındadır[3]. Bu sektor Almaniyada güclü olduğundan və ixtisaslı fəhlələrə ehtiyac davamlı olduğu üçün, əcnəbilər üçün cəlbedici sayılır.
sektorunda da xarici gənclər diqqətəlayiq dərəcədə təmsil olunurlar. 2024-cü ildə Almaniya üzrə bu sahədə peşə təhsili alan əcnəbi gənclərin sayı ~22.200 nəfər olub[4]. Hətta yeni başlayan təcrübəçilərin 44%-i bu sektorda xarici vətəndaşlar idi[5], yəni demək olar hər iki praktikantdan biri əcnəbidir. Bu sahəyə marağın səbəbi odur ki, pandemiyadan sonra Almaniyada turizm və restoran sektorunda kadr çatışmazlığı yaranıb və işəgötürənlər beynəlxalq namizədləri məmnuniyyətlə qəbul edirlər.
Xarici peşə təhsili tələbələrinin çox seçdiyi digər bir istiqamət tikinti və inşaat sahəsidir. Bu sahəyə bənna, boyacı, qəlibçi, santexnik kimi peşələr daxildir. 2024-cü ildə təxminən 20.100 əcnəbi gənc Almaniyada tikinti sektorunda peşə təhsili alıb[4]. Tikinti sektorunda Almaniyada işçi qüvvəsinə tələbat həmişə yüksəkdir – yerli gənclərin ağır fiziki əmək tələb edən bu peşələrə marağı azaldığı üçün şirkətlər xarici gəncləri təlimə cəlb etməyə çalışır. Bu da əcnəbilər üçün Almaniyada tikinti sahəsində karyera qurmaq imkanı deməkdir.
Yuxarıdakı rəqəmlərdən göründüyü kimi, Almaniyada peşə təhsili almağa gələn əcnəbilər əsasən səhiyyə, avtomobil texnikası, sənaye, turizm/iaşə və tikinti sahələrini seçirlər. Bu seçimlər birbaşa Almaniyanın əmək bazarındakı tələbatla əlaqəlidir – ölkədə məhz bu sahələrdə peşəkar kadrlara böyük ehtiyac duyulur. Xarici gənclər də həm gələcək iş perspektivləri, həm də vizaların asan verilməsi kimi amilləri nəzərə alaraq bu sahələrə yönəlməyə çalışırlar. Nəticədə, Almaniyada peşə təhsili alan əcnəbi tələbələrin sayı ilbəil artır və onlar vacib ixtisas sahələrində boşluqları dolduraraq Alman iqtisadiyyatına töhfə verirlər[1][5].
Digər ixtisaslar nəzərdən keçir
Mənbələr
[1] [2] [3] [4] [5] Wie viele Ausländer machen eine Ausbildung? | Ausbildung | Arbeitsmarkt | Zahlen und Studien | Mediendienst Integration